Blog

Motywacja i chęć zmiany

Motywacja i chęć zmiany, czyli… aby chciało się żyć inaczej

 

Ostatnio zastanawialiśmy się, jak oderwać nasze pociechy od spędzania przez nie nadmiernej ilości czasu w sieci ‒ w telefonach, tabletach czy komputerach. Dociekaliśmy, jakie czynniki, uwarunkowania czy więzi mogą nam w tym pomóc.
Niektóre informacje były dla nas wiadome, inne okazały się być może nowością. Co jednak zrobić, aby chciało nam się chcieć coś w związku z tym zmienić…

Być może urodziliście się bez skrzydeł. Ale najważniejsze, żebyście nie przeszkadzali im wyrosnąć.
[Coco Chanel]

Co właściwie sprawia, że chcemy podjąć jakieś działania, ukierunkować swoją energię na wybraną aktywność, aż nie osiągniemy rezultatu, z którego będziemy zadowoleni?

Czyżby chcenie czegoś wynikało z motywacji?

Jak zatem zmotywować dziecko, żonę, męża, przyjaciela, a zwłaszcza siebie samego?

Czym właściwie jest motywacja? 

Motywacja – to energia ukierunkowana na daną rzecz, chęć i gotowość podjęcia jakiejś aktywności, aby osiągnąć to, co jest naszym celem, marzeniem, a czasem koniecznością. Innymi słowy, motywacja to chcenie czegoś, gotowość, aby zacząć działać w tym kierunku oraz dążenie do zdobycia tego.

Ja chcę” jest kluczową składową motywacji. Nie możemy narzucić ani tym bardziej wymusić od kogoś czy od nas samych chcenia czegoś. Możemy jednak stworzyć takie warunki, żeby drugiej osobie czy nam samym chciało się bardziej lub mniej.
[Joanna Kalembka]

Geneza motywacji zawiera się w strukturach poznawczych, takich jak: rozumienie świata zewnętrznego, naszego wewnętrznego, sposób, w jaki się uczymy oraz zaspokajamy potrzeby wyższe ‒ potrzebę szacunku, osiągnięć czy sprawczości.

Zanim przejdziemy do meritum sprawy, zastanówmy się, jakie czynniki wywołują stan motywacyjny i jak one na nas działają.

Istnieją trzy rodzaje motywacji, które determinują nasze chcenie czegoś.

Motywacja zewnętrzna 

Mamy z nią do czynienia, jeśli spodziewamy się dostać: jakąś nagrodę, ocenę, pochwałę za trud i siły włożone w daną czynność. Innym motywatorem zewnętrznym jest spełnianie czyichś oczekiwań, np. dzieci, rodziców, rodziny, szefa, przyjaciół, znajomych.

W takim wypadku nie ma miejsca na autonomiczne “Ja chcę”. Energia do działania jest narzucona z zewnątrz.
[Joanna Kalembka]

Należałoby w tym miejscu powiedzieć, o jej ograniczeniach, o których rzadko się wspomina. Dziecko lub my sami podejmujemy działanie tylko wtedy, gdy spodziewamy się otrzymać jakąś nagrodę czy aby uniknąć kary. Strategie ta nie przyniesie efektów w dłuższym czasie i zawsze jest uwarunkowana: nagrodą lub karą. Nie wzbudza w nas i poczucia sprawstwa, bo nie od nas ona zależy.
Można zareagować na ten sposób motywowania na dwa sposoby: albo się mu poddać, albo się buntować. W jednym i drugim przypadku zapominamy zazwyczaj o swoich potrzebach, o tym co jest nami, a co nie oraz nie bierzemy odpowiedzialności za swoje życie.

Motywacja wewnętrzna 

Gdy potrafimy ją uruchomić, każda nowa aktywność, nauka, wiedza, doświadczenia dają nam ogromnie dużo radości i satysfakcji.

Podczas odkrywania nowego, nieznanego doświadczamy lepszego zrozumienia samych siebie i świata. Wiążę się to często z poczuciem wykonania wartościowej dla nas pracy oraz własnego sprawstwa. Potrafimy się cieszyć jak dzieci w momencie, gdy pojmiemy, że coś zrozumieliśmy, wiemy, jak iść dalej w danym zadaniu czy sprawie.

Kiedy nosimy w sobie nieustanną chęć do poznawania i doświadczania nowego, jest to najlepszy motor napędowy, jaki moglibyście sobie wymarzyć!

Możemy skutecznie wspierać motywację wewnętrzną swoją i dzieci poprzez realizację trzech potrzeb opisanych przez DECIEGO I RYANA:

  • Potrzeby autonomii – każdy z nas rodzi się z potrzebą decydowania o sobie, podejmowania własnych wyborów, czyli “ja chcę”. Nie lubimy, kiedy inni mają większy wpływ na nasze życie niż my sami.
  • Potrzeby kompetencji – każdy człowiek chce się rozwijać i stawać się bardziej kompetentnym. Nieważne, kim jest z zawodu czy pasji – zdobywanie i rozwijanie nowych umiejętności daje nam z pewnością prawdziwą satysfakcję i radość.
  • Potrzeby relacji z natury nie jesteśmy samotnymi żeglarzami. To prawdziwe, szczere relacje z innymi ludźmi pozwalają nam być sobą i chcieć coś zmieniać na lepsze. Aby nasza pociecha chciała naprawdę się uczyć, chciała stawiać i realizować swoje cele, potrzebuje być w bezpiecznej, wpierającej relacji z rodzicami, gdzie jest miejsce także na popełnianie błędów.

Motywacja lękowa 

Ten rodzaj motywacji pojawia się wtedy, gdy chcemy uniknąć konsekwencji pewnych działań zazwyczaj przykrych w skutkach. Pod jej wpływem gubimy się w odbiorze informacji, rozumienia ich, a potem przetwarzania i wykorzystywania w odpowiednim czasie. Strach powoduje, że nasze umysły się zamykają. Motywację tę mogą wywoływać: różne doświadczenia, osoby, a czasem i nasze środowisko.

Jeśli nie możesz zmienić jakiejś osoby, miejsca, sytuacji albo instytucji, zmień swoje myśli, emocje albo reakcje na ich temat. 

[Regina Brett] 

Czy my sami mamy z tym coś wspólnego? 

Często się zdarza, że jedyną osoba, która stoi nam na drodze do naszego postanowienia, planu, celu, marzenia – jesteśmy My sami. Sami sobie nie schodzimy z drogi, znajdując mnóstwo wymówek, żeby nawet nie spróbować. Zrzucamy winę na kogoś lub jakiś zbieg okoliczności, zamiast zobaczyć, co blokuje nas od środka. Nastawienie: nigdy tego nie zrozumiem, nie dam rady, to zbyt trudne, mam za mało czasu – na pewno nie posuwa nas do przodu.

Wymówki sypią nam się jak z rękawa, żeby nie zająć się rzeczami, które budzą w nas lęk albo niechęć.

Jeśli nie chcesz czegoś zrobić, znajdziesz wymówkę. Jeśli chcesz coś zrobić, znajdziesz sposób!  

[Regina Brett] 

Z góry jesteśmy na straconej pozycji, bo nawet próbując coś zdziałać, nie uda nam się zrobić tego dobrze, gdyż towarzyszy nam strach lub blokada, będące w nas samych.

Co zatem możemy zrobić, aby chciało nam się zacząć działać…

Nie można nikogo nakłonić do zmiany. Każdy z nas pilnuje własnej furtki do zmian, która otwiera się tylko od wewnątrz. 

[Marilyn Ferguson] 

Ten, kto narzeka i usprawiedliwia się, nie idzie do przodu. Bycie biernym przynosi nam pewne korzyści: możemy winić kogoś innego, nie musimy brać na siebie odpowiedzialności, jeśli coś nie wyjdzie. Takie nastawienie ma też i złe strony ‒ dopóki jesteśmy bierni, nic w naszym życiu się nie zmieni na lepsze!

Próbujmy zatem otwierać się na nowe doświadczenia, szukajmy pokory w sobie, aby prosić o pomoc. Bądźmy sobą, ale w najlepszej wersji siebie i dla siebie. Przejmijmy odpowiedzialność za swoje życie, za swoje szczęście i sukcesy w naszych zamierzeniach, planach, marzeniach. Tego samego uczmy także nasze dzieci, aby wyrastały na autentycznych, otwartych i wiedzących, czego chcą w życiu ludzi.

Niemożliwe nie może się zdarzyć, wobec tego pozornie niemożliwe musi być możliwe. 
[Agatha Christie] 

 motywacja

Jak można stać się motylem? Musisz tak bardzo chcieć latać, że jesteś gotów porzucić bycie gąsienicą. 
[Trina Paulus] 

 

Będzie nam niezmiernie miło, jeśli poświęcicie swój czas na obejrzenie następnej odsłony naszego bloga, gdzie pod lupę weźmiemy motywację do nauki naszych dzieci 🙂
ZAPRASZAMY SERDECZNIE !

 

Źródła:

  1. Karolina Cwalina, Wszystko zaczyna się w głowie. Planuj, działaj, nie marudź, Sensus 2017;
  2. Marek Kamiński, Joanna Podsadecka, Idź własną droga, WAM 2017;
  3. Regina Brett, Mów własnym głosem. 50 lekcji, jak głosić swoją prawdę, Insignis 2018;
  4. https://www.kul.pl/files/1024/Roczniki_Psychologiczne/2005/2/RPsych_08_2005_nr2_011_036_Tucholska.pdf
  5. https://www.projektgamma.pl/strefa-wiedzy/wiki/teoria-motywacji-sdt-deciego-i-ryana
  6. https://jaksieuczyc.pl/rodzaje-motywacji/
  7. https://www.edukowisko.pl
  8. http://edukacja.fdds.pl/4d71b87e-28de-4bab-9691-314576e6a368/Extras/slowa-maja-moc.pdf
  9. http://pro-komunikacja.pl/zarzadzanie/teoria-automotywacji-deciego-i-ryana/

 

Comments are closed, but <a href="http://safekiddo.com/pl/ogolne/motywacja-i-chec-zmiany/trackback/" title="Trackback URL for this post">trackbacks</a> and pingbacks are open.